آزمایش FISH و مزایای آن در تشخیص بیماریهای ژنتیکی
تکنیک FISH (Fluorescence In Situ Hybridization) مکانیابی ژنها یا توالیهای RNA و DNA را به طور مستقیم روی کروموزومها امکانپذیر ساخته است. از آنجایی که جواب این آزمایش ظرف مدت ۲۴ ساعت آماده میشود، به آن تست سریع یا Rapid Test نیز میگویند.
مزایای تکنیک FISH
- نیاز نداشتن به کشت سلول: بر خلاف روشهای سنتی که نیازمند کشت طولانیمدت سلولی هستند، این تکنیک بسیار زمانبر نیست.
- بررسی سلولهای غیرزنده: امکان انجام آزمایش روی سلولهای غیرزنده وجود دارد که این ویژگی بهویژه در زمان مواجهه با موارد سقط جنین و مرگ داخل رحمی کاربرد حیاتی دارد.
- پاسخگویی سریع (حداکثر ۲۴ ساعته): این سرعت بالا امکان تشخیص اورژانسی را در مواردی که زمان قانونی سقط درمانی برای جنین دارای ناهنجاری در حال سپری شدن است، فراهم میکند.
- دقت بالا در ناهنجاریهای ساختمانی کوچک: قدرت تشخیص بالا در ناهنجاریهای ساختمانی کروموزوم مانند جابهجاییهایی که واجد قطعات خیلی کوچک بوده و با آزمایش کاریوتایپ معمولی قابل شناسایی نیستند.
کاربردهای بالینی آزمایش FISH
با مهمترین کاربردهای بالینی روش FISH در پزشکی مدرن بیشتر آشنا شویم:
۱. تشخیص سریع پیش از تولد ناهنجاریهای کروموزومی
در حالی که در روش کاریوتایپ سنتی روی مایع آمنیون برای تأیید یا عدم تأیید ناهنجاریهای جنین حدود ۲ هفته زمان لازم است، روش FISH این ارزیابی را ظرف مدت ۲۴ ساعت انجام میدهد.
۲. تشخیص ژنتیکی پیش از لانه گزینی (PGD)
به منظور اطمینان از سلامت جنین و انتخاب جنسیت در مراکز PGD، تکنیک FISH به عنوان یک روش استاندارد و معتبر به کار گرفته میشود.
۳. بررسی جنینهای سقطشده
تشخیص ناهنجاریهای کروموزومی عددی و ساختمانی در بافتهای باقیمانده جنین سقطشده جهت کشف علت دقیق سقط مکرر.
۴. تشخیص انواع سرطانها (بهویژه سرطانهای خون)
شناسایی جهشها، جابهجاییهای کروموزومی و نشانگرهای مولکولی در انواع سرطانهای خون و بدخیمیهای هماتولوژیک.
۵. تشخیص پس از تولد (سندرمهای میکرودلیشن)
در خانوادههایی که فرزندی با سابقه مشکلات ذهنی یا اختلالات رشدی (مانند سندرمهای دیجورج، آنجلمن، پرادر-ویلی و غیره) دارند، برای جلوگیری از بروز مجدد بیماری در بارداریهای بعدی استفاده میشود.
آزمایشگاه ژنتیک پزشکی دکتر رحمانی بهعنوان نخستین آزمایشگاه ژنتیک خصوصی در شمالغرب کشور، متجاوز از ۱۰ سال است که با راهاندازی و توسعه تکنیک پیشرفته FISH در خدمت مراجعان محترم میباشد. در کنار این تکنیک، میتوانید از خدمات آزمایش WES در تبریز، آزمایش کاریوتایپ خون، آزمایش آمنیوسنتز در تبریز، غربالگری غیرتهاجمی آزمایش Cell Free در تبریز و تکنیک آزمایش PGD بهرهمند شوید. دریافت راهنمایی تخصصی و تفسیر نتایج در جلسات مشاوره ژنتیک در تبریز در آزمایشگاه ژنتیک پزشکی دکتر رحمانی ارائه میگردد.
دکتر سیدعلی رحمانی
متخصص ژنتیک پزشکی | مسئول فنی آزمایشگاه ژنتیک پزشکی دکتر رحمانی
عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تبریز | عضو انجمن ژنتیک انسانی آمریکا
نیازمند آزمایش سریع FISH و مشاوره تخصصی ژنتیک هستید؟
آزمایشگاه ژنتیک پزشکی دکتر رحمانی با بیش از یک دهه تجربه در تکنیک FISH آماده همراهی شماست.